Piet komt langs voor kleine klussen

Normaliter is het iedere maandagavond raak in Wognum: in een sporthal komt een vaste club sporters van Leekerweide bij elkaar om weer een avond flink te trainen. “Ik geef al vijf jaar gymles aan deze groep mensen met een lichamelijke of een geestelijke beperking", vertelt vrijwilliger Rianne Beekes (21). “Dat we dit jaar door corona niet hebben kunnen trainen, was voor iedereen lastig.” De gymlessen van Rianne zijn afwisselend, maar elke keer weer een groot succes. "Ik vraag vaak aan het einde van de les: wat zullen we volgende week doen? We doen steeds iets anders. Soms tikspelletjes, soms een sport of een wedstrijdje. Vooral basketbal is hartstikke populair. En als er wordt gescoord, is de hele groep aan het juichen!" Combineer zorg en beweging Het begon als een stage, want Rianne doet de mbo-opleiding sport en beweging. "Eigenlijk komt dat door mijn zus", vertelt ze. "Ik wilde graag iets met beweging doen, want ik sport zelf heel graag. En mijn zus werkt bij Leekerweide. Zij kwam op het idee om dat te combineren: zorg en beweging. Het past perfect bij me. De stage vond ik zo leuk, dat ik ben gebleven als vrijwilliger." Zelfvertrouwen Rianne is vriendelijk en rustig, maar haar trainingen zijn best pittig. Dat moet ook, zegt ze: "Lekker bewegen, die hartslag omhoog en de spieren aan het werk zetten. Ik zie de deelnemers per week fitter en soepeler worden. Sporten is voor iedereen goed, dus ook voor deze doelgroep. En ik merk het ook aan gedrag: sommige deelnemers waren in het begin afwachtend en verlegen, maar die zijn helemaal opgebloeid. Mooi wat sport kan doen." IJsje na de les Want samen gymmen is ook erg gezellig. "Als iemand jarig is, delen ze meestal ook in de groep uit en dan zingen we voor de jarige", vertelt Rianne. "Van de laatste les voor de zomerstop maakten we ook altijd wat bijzonders, zoals buiten sporten met een lekker ijsje achteraf. Nu we elkaar een tijd niet hebben gezien, is dat echt niet leuk. De deelnemers zien elkaar alleen bij het sporten, en nu dus al een jaar niet." De groep sporters is al sinds de oprichting van de groep min of meer hetzelfde, maar nieuwe deelnemers blijven altijd welkom. "Mensen kunnen altijd een keertje komen kijken of meedoen." Na de zomer gaat het weer beginnen, gelukkig. "Ik kan niet wachten", zegt Rianne. "En de deelnemers ook niet, dat weet ik zeker." Vrijwilligersprijs Medemblik Rianne was genomineerd voor de Vrijwilligersprijs Medemblik 2020 die Vrijwilligerspunt Westfriesland ieder jaar voor de gemeente Medemblik organiseert. Helaas kwam zij niet als winnaar van de categorie 'Jongeren tot 23 jaar' uit de strijd, maar dat ze genomineerd was, is natuurlijk al geweldig! Vrijwilligerspunt heeft een filmpje van haar gemaakt, die je hieronder kunt bekijken.

Sinds vier jaar mag Dick Reinold de meeste machines van het voormalig stoomgemaal ‘Vier Noorder Koggen’ in het Stoommachinemuseum in Medemblik bedienen. De benodigde stoom wordt in het museum zélf geproduceerd. “Het is niet gewoon maar hout in brand steken, maar economisch stoken. Niet dat je heel Medemblik staat op te warmen, terwijl er geen pufje stoom uit de stoommachines komt.” 20 jaar geleden werd Dick door zijn overbuurman, die daar verteller/rondleider was, gevraagd om vrijwilliger te worden bij het Stoommachinemuseum. “Dat was toen nog te vroeg. Ik werkte in een productiebedrijf met machines, dus stoommachines trok me zeker, maar ik had er gewoonweg nog geen tijd voor. Maar toen ik met pensioen ging, reageerde ik op de vrijwilligersvacature van administrateur voor vriendenvereniging van het Stoommachinemuseum. Het gesprek was in de horeca van het museum. Vlak na het gesprek werd ik door een medewerker van het museum gevraagd of ik niet ook vrijwilliger in het museum wilde worden. Ik kreeg een rondleiding en ik was meteen verkocht. Ik besloot beide te gaan doen.” Interne opleiding Sleutelen aan auto’s, motoren en brommers deed Dick al in zijn vrije tijd, maar stoommachines onderhouden en bedienen, is toch echt een vak apart. “Het is niet zo dat je gelijk machinist of stoker wordt, daar moet je voor opgeleid worden. Met alleen hout in brand steken, krijg je namelijk nog geen stoom. Het museum biedt interne opleidingen aan, dus eigenlijk kan iedereen, ook als je niet technisch bent onderlegd, machinist of stoker worden.” Meer vrijwilligers Er werken 80 vrijwilligers in het museum, maar meer is nodig. “Dat lijkt misschien veel, maar we zijn minimaal zes dagen per week open en er is veel werk te doen. En het zijn ook voornamelijk ouderen, die het straks misschien niet meer kunnen. Dus we hebben vooral ook jongeren nodig. Zonder vrijwilligers zou het museum niet open kunnen.” Interactie Iedere vrijdag werkt Dick in het museum. “Als de machines op stoom moeten worden gebracht, ben ik er al voor openingstijd van het museum. Heb je elektriciteit nodig, dan zet je dat aan met een druk op de knop, maar voor stoom moet je geduld hebben. Is de ketel echt koud, dan kan het wel drie dagen duren. Ik vind vooral de interactie met de bezoekers leuk. Als ik aan het werk ben, ben ik geconcentreerd bezig, maar maak altijd even tijd om bezoekers uitleg te geven. Laatst bleef een dame me maar vragen stellen. Extra leuk, want het zijn toch veelal mannen die interesse hebben in stoomtechniek. Onderling hebben we het ook erg leuk. We zijn een hecht team en staan voor elkaar klaar. Ook als je ‘gewoon’ even je ziek en zeer wilt delen.” Stookdiploma Vooral kinderen vinden ons museum geweldig. En helemaal als ze zelf hout in het vuur mogen gooien. Sommigen vinden het eng, want zo’n ketel is toch heel groot en heet. Maar de meesten willen wel. Ze krijgen na afloop een stookdiploma en daar zijn ze dan super trots op! Hopelijk hebben we ze zo enthousiast gemaakt, dat ze onze vrijwilligers van de toekomst worden.”

Boot in nood op het IJsselmeer? Dan gaat de pieper van schipper Piet Winterhoff, de KNRM moet in actie komen. Binnen tien minuten zitten vrijwilligers van de reddingsmaatschappij in een boot op het water. ‘We moeten als vrijwilligers op elkaar kunnen vertrouwen, zeker als we bij windkracht 8 uit moeten varen.’ Zo’n veertig keer per jaar wordt de hulp van de Koninklijke Nederlandse Reddings Maatschappij (KNRM) ingeroepen. Vooral in de zomer, als het IJsselmeer vol ligt met zeilers en andere watersporters. ‘Dan kan het voorkomen dat we drie keer op een dag in actie komen. Als we worden opgeroepen, gaan we zo snel mogelijk naar het boothuis. De eerste die er is, laat alvast de boot in het water, de rest trekt snel het pak aan. De schipper gaat bellen: wat is het probleem precies? En hoe acuut is het?’ Meestal gaat het om technische problemen: een brandje aan boord, een probleem met de mast of met de motor. ‘Soms is een persoon te water of een boot aan de grond gelopen. Of er is ergens een onbemande boot gevonden, of een kite zonder surfer. Reden om je zorgen te maken. We gaan erop af, altijd met minimaal drie mensen, en we zien wat er aan de hand is. Dan voelen we adrenaline en spanning, maar door de training blijven we kalm.’ Matrozen in de problemen De actie van een paar weken geleden, toen jonge matrozen in de problemen kwamen door de harde wind staat Piet nog goed bij. ‘Den Oever vroeg of we wilden helpen, ze redden het niet alleen. Onderweg hoorden we dat meer dan twintig jonge mensen van de marine door de harde wind richting Friesland dreven op hun rubberen boten. Eentje was in het water geraakt, iemand anders had zich bezeerd. Gelukkig is alles goed afgelopen, maar dat weet je niet op het moment dat je er naartoe vaart.’ Modelbouw Piet raakte al jong geïnteresseerd in de reddingsmaatschappij. ‘Als kind bouwde ik modelboten, ik vroeg de KNRM of ik bouwtekeningen van hun schip kon krijgen om na te maken. Zo kwam ik met ze in contact. Ik vond het werk boeiend, maar ik kon er niet bij: ik woonde te ver van het station. Acht jaar geleden kon ik toch meedoen: ik werk in Medemblik, dus vanaf mijn werk ben ik snel bij het bootshuis.’ De bemanning komt elke week bij elkaar om te oefenen, een paar keer per jaar trainen ze samen met het buurtstation Andijk. ‘Het is wel de bedoeling dat alle vrijwilligers daar altijd bij aanwezig zijn, ja. Je moet toch je kennis op peil houden. En het is goed om elkaar te kennen, je moet op elkaar kunnen vertrouwen. Niet alleen als we in het zonnetje lekker genieten van het varen, maar ook als we bij windkracht 8 ergens op af moeten.’ Zeebenen een pre Vrijwilligers tekort? Absoluut! ‘We zijn nu maar met een man of veertien, en als je bedenkt dat er altijd minimaal drie of vier mensen oproepbaar moeten zijn, dan begrijp je dat we extra hulp kunnen gebruiken. Een aantal aspirant-leden konden door corona niet instromen, en we zoeken meer mensen. Affiniteit met watersport is een pre, maar mensen hoeven geen ervaren zeeman te zijn. Ze krijgen na een beginnersintroductie een uitgebreide opleiding van de KNRM, die ongeveer drie jaar duurt.’ In die tijd halen vrijwilligers hun vaarbewijs, marifoontraining, een EHBO-opleiding met extra informatie over onderkoeling en verdrinking en ze doen verschillende veiligheidstrainingen. Het mooiste van die opleiding? ‘De helikoptertraining is spectaculair. Ik heb nu vier keer in een helikopter gevlogen, maar nog niet één keer ben ik normaal ingestapt, altijd via een lijn vanaf een bootje omhoog gehesen. Absoluut spannend, een beetje eng ook wel, maar echt geweldig.’