Susan wijst je de weg

Weet je niet welke opleiding je wilt volgen? En weet je ook niet precies waar je talenten liggen? Volg een MDT-traject, adviseert Fleur Janssen. Zij deed voor haar MDT-traject tachtig uur vrijwilligerswerk op een woonzorginstelling voor mensen met een verstandelijke beperking. “Super leerzaam!” “Daar is Fleur weer!”, riepen de bewoners van De Vlindertuin blij als haar blauwe auto de parkeerplaats opdraaide. Want ze wisten dat ze met de 17-jarige konden afspreken om te gaan wandelen, een kopje thee te drinken, een spelletje te doen of samen te koken. “Op het prikbord hing een lijst, waar mensen op konden aangeven als ze met mij iets wilden ondernemen”, vertelt Fleur. "Soms stond er niks op het lijstje. Dan ging ik gezellig theedrinken in de woonkamer met de bewoners. Maar al snel meldde zich dan iemand om samen te tekenen of te knutselen. En een keer ben ik met twee bewoners gaan wandelen, we hebben wel drie uur door de Kersenboogerd gelopen. Ja, ik kende de omgeving niet, dus zij bepaalden de route én het tempo.” Korter, eenvoudiger De Vlindertuin is een kleinschalige woonzorginstelling voor mensen met een verstandelijke beperking. Een doelgroep waar Fleur helemaal geen ervaring mee had, tot haar vrijwilligerswerk. “Ik heb geleerd dat ik mijn taal moet aanpassen aan deze mensen”, zegt ze. “Ik gebruikte soms woorden die ze niet begrepen, waardoor mensen afhaakten. Ik moet rekening houden met wat ik zeg en hoe ik het zeg, en het vooral kort houden.” Waardevolle ervaring voor haar huidige loopbaan als radiodiagnostisch laborant. “Sommige patiënten in het ziekenhuis, waar ik nu werk, hebben ook een beperking. Ik weet dan dat ik goed moet uitleggen wat we gaan doen. En blijven opletten wat mensen begrijpen en hoe ze reageren op mij.” Persoonlijke ontwikkeling Het vrijwilligerswerk deed Fleur in het kader van het MDT-traject (afkorting voor: Maatschappelijke Diensttijd). En dat traject was dan weer onderdeel van haar opleiding MBRT aan de Hogeschool InHolland. “Iedereen moet daar in een schooljaar 128 uur besteden aan persoonlijke ontwikkeling. Dat kan op allerlei manieren. De school biedt activiteiten aan en je kunt bijvoorbeeld ook online cursussen volgen. Maar toen kwam ik in contact met Vrijwilligerspunt Westfriesland op een banenbeurs en zij vertelden over MDT. Ik voelde gelijk dat dat meer iets voor mij is. Vrijwilligerspunt helpt je vrijwilligerswerk zoeken dat echt bij je past. Bovendien kun je allerlei trainingen volgen om jezelf te ontwikkelen.” De MDT-uren zijn al twee jaar achter de rug, maar bij de trainingen blijft Fleur aanhaken. “Vooral EHBO-workshops en training reanimatie vind ik interessant. Maar ook de les over autisme en de training communicatievaardigheden zijn de moeite waard voor mij. Ik krijg een appje van Vrijwilligerspunt als er nog een plekje is bij een van de trainingen, meestal schuif ik aan. Je leert toch elke keer weer wat nieuws. Bovendien is het leuk om met de andere deelnemers te kletsen.” Geen idee Fleur was al bezig met haar opleiding toen MDT op haar pad kwam, maar ze ziet bij de trainingen ook mensen die nog geen idee hebben wat ze willen gaan doen na de middelbare school. “Daar is MDT heel geschikt voor. Vrijwilligerspunt heeft een grote vacaturebank, met organisaties waar je als gewone scholier niet zo makkelijk aanklopt. Bovendien is er een Jongerenbegeleider die je helpt met contact leggen en je kan begeleiden tijdens je vrijwilligerswerk. Voor mij was het een unieke ervaring, ik heb hier veel geleerd. Ik zou het iedereen aanraden.” Meer weten over MDT? Check onze webpagina .

“Ik krijg elke dag betaald in liefde en waardering,” zegt Ton Appelman, vrijwillig chauffeur bij de Baanbreker. “Daar kan geen salaris tegenop.” Al meer dan tien jaar zet hij zich in voor anderen, en dat doet hij met zichtbaar plezier. Al meer dan tien jaar doet Ton Appelman vrijwilligerswerk. Eerst bij de Bosman, het verzorgingshuis in Venhuizen, want dat is bij hem op de hoek van de straat. “Ik begon er als manusje van alles, schilderijtjes ophangen en lampje aansluiten. Maar al snel kwam de organisatie erachter dat ik nogal een sociaal dier ben. Ik kan met alle bewoners gezellig kletsen. Toen werden mijn activiteiten ook wat anders, ik hielp bij activiteiten voor de bewoners, drie dagdelen in de week.” Maar tijdens corona kwam dat werk tot stilstand. Stilzitten? Niks voor Ton. Hij meldde zich bij de Baanbreker in Enkhuizen, een dagbesteding voor mensen met een beperking of psychische klachten. “Daar kon ik chauffeurswerk gaan doen. Ik haal de deelnemers ’s ochtends vroeg op, zodat ze op tijd bij de dagbesteding zijn. Voor sommige mensen is ander transport geen optie, dan komen ze te laat of ze zijn te lang onderweg.” Creativiteit en plezier Baanbreker heeft de deelnemers heel wat te bieden: een retro-winkel, een giftshop vol creatieve, zelfgemaakte cadeautjes, een kringloopwinkel en veel werkruimtes, onder andere een ruimte voor keramiek, een houtwerkplaats en een atelier. “Een plek vol creativiteit en energie”, zegt Ton. “Het is leuk om hier te werken. Een tijd geleden kreeg een schoolklas een rondleiding. Juf vroeg aan de kinderen: wat zijn vrijwilligers? De kinderen dachten dat het mensen zijn die werken, maar niet betaald krijgen. Ik zei meteen: niet betaald? Ik krijg hartstikke goed betaald. Niet met geld, maar met liefde en waardering. Dat is voor mij meer dan voldoende om dit werk te doen.” Bijzondere eigenschappen De verschillen tussen de deelnemers, de vrijwilligers en de begeleiding is niet groot, legt hij uit. “We zeggen hier: we werken met mensen met bijzondere eigenschappen. Eigenlijk heeft iedereen toch een bijzondere eigenschap? Ik ook, de begeleiding ook. Ik raakte werkloos na 25 jaar bikkelen. Dat was een klap, ik had het niet aan zien komen. Ik had tijd nodig om aan mijn problemen te werken en te herstellen van mijn burn-out. Maar na een tijdje wilde ik weer wat bijdragen aan de samenleving. Door mijn vrijwilligerswerk sta ik er niet naast, maar ik doe mee.” Kat uit de boom kijken Ton kan nog wat collega’s gebruiken, De Baanbreker is op zoek naar nieuwe chauffeurs. Volgens Ton een mooie vrijwilligersklus voor iemand die sociaal, geduldig en zorgzaam is. “Soms moet je een beetje de kat uit de boom kijken met de deelnemers”, zegt hij. “Iemand kan de ene dag vrolijk zijn en de volgende dag in de put zitten. Daar moet je mee om kunnen gaan. Soms is het zo gezellig en druk in de bus, dat ik tegen de passagiers moet zeggen: nu even rustig, want ik kan door de herrie de verkeerslichten niet horen. Dus humor, ja, dat is ook belangrijk.”

"Vrijwilligerswerk geeft zin aan je eigen leven, aan dat van een ander en aan de samenleving", zegt Michiel Pijl, burgemeester van de gemeente Medemblik. Volgens hem is zingeving de kern van vrijwilligerswerk: iets doen dat ertoe doet, niet uit commercieel belang, maar omdat je samen iets in stand wilt houden. Of het nu het zwembad, het museum of de sportclub is. "Zonder vrijwilligers geen samenleving", vervolgt hij. “Vrijwilligerswerk doe je vrijwillig, vanuit een eigen motivatie, betrokkenheid en het verlangen iets bij te dragen aan je omgeving, hoe klein dat ook is. Ik hoor ook vaak terug van vrijwilligers dat ze niet altijd bezig willen zijn met geld verdienen, maar ook iets willen doen dat ze zelf echt zinvol vinden, waar ze iets van leren en dat iets toevoegt aan hun eigen leven.” Volgens de burgemeester is dat precies waar zingeving over gaat: je voegt iets toe aan het leven van een ander én aan jezelf. "Dat geeft het leven kleur en waarde. Iets doen voor een ander, al is het maar een schoonmaakklusje voor de sportclub. Het bepaalt ons menszijn." Werkbezoek en vrijwilligerswerk Voor zijn werk, bezoekt de burgemeester geregeld maatschappelijke organisaties, waardoor hij heel goed zelf ziet hoe waardevol vrijwilligerswerk is. Zo was hij aanwezig bij het Stoommachinemuseum, waar vrijwilligers een kerstdiner hadden georganiseerd voor mensen die tijdens de feestdagen behoefte hebben aan gezelschap. “Ik sprak een aanwezige mantelzorger die het zo fijn vond hier te zijn; ze was even een avondje uit ‘het zorgen’. Zonder de inzet van een groepje vrijwilligers, had zij simpelweg niet die fijne avond gehad! " Ook noemt hij een schoonmaakactie van het zwembad in Midwoud. "Een groep mensen uit het dorp maakt het zwembad klaar voor het seizoen. Dat is vrijwilligerswerk in zijn puurste vorm: mensen offeren hun tijd op, zodat de hele gemeenschap ervan kan genieten." NLdoet Hoewel zijn agenda weinig ruimte laat voor structureel vrijwilligerswerk, deed de burgemeester dit jaar mee met NLdoet. "Vrijwilligerspunt zoekt voor ons de klussen. We hebben dit jaar koper gepoetst in het Witte Kerkje. Het college doet ieder jaar mee. Zo werd er vorig jaar geholpen met de lunch voor bewoners in een woonzorgcentrum. Zo ervaar je ook hoe divers vrijwilligerswerk is." Hij ziet deelname aan zulke activiteiten ook als een soort werkbezoek: “Het is een mooie manier om te ervaren wat er speelt in de samenleving en om mensen écht te ontmoeten.” Daarnaast is hij lid van de Raad van Toezicht van Vrijwilligerspunt. "Dat is ook vrijwilligerswerk. Hierdoor leer ik de organisatie beter kennen, maar ook de samenleving. En ik zie nog scherper hoe belangrijk vrijwilligerswerk is." De kracht van kleine daden Vrijwilligerswerk zit vaak in kleine dingen: een vuilnisbak buitenzetten voor de buurvrouw, boodschappen doen, een praatje maken. "Zeker in dorpen zie je dat gemeenschapsgevoel nog sterk terug", zegt de burgemeester. "Maar ook in een kleine stad als Medemblik is dat aanwezig. Het zijn die kleine dingen die een groot verschil maken en ervoor zorgen dat we als gemeenschap zelfvoorzienend blijven.” Volgens de burgemeester hoeven vrijwilligers geen bloemen of applaus. "Ze doen het omdat ze zich verantwoordelijk voelen voor hun omgeving. Niet vanuit hoogdravende ideeën, maar omdat ze vinden dat we het samen moeten doen. Dat vind ik zo mooi." Vrijwilligerspunt 40 jaar Dit jaar viert Vrijwilligerspunt Westfriesland haar 40ste verjaardag. Daarom hebben we speciaal voor dit jubileum interviews afgenomen met de burgemeesters van West-Friesland en organisaties en vrijwilligers die een bijzondere bijdrage leveren aan vrijwilligerswerk in de regio. Iedere maand zullen we een verhaal delen.